قیام ۱۵ خرداد، واکنشی مردمی و گسترده به بازداشت حضرت امام خمینی (ره) در پی سخنرانی شدیداللحن ایشان علیه لایحه «انجمن‌های ایالتی و ولایتی» و اصلاحات موسوم به «انقلاب سفید» شاه بود.
پیش‌زمینه این حرکت به تحولات سیاسی و اجتماعی دهه ۱۳۴۰ برمی‌گردد؛ دورانی که رژیم پهلوی تلاش داشت با اعمال اصلاحات اجباری، جایگاه خود را در میان مردم تقویت کند، بی‌آنکه به خواست‌های واقعی جامعه توجه داشته باشد. امام خمینی (ره) با روشنگری‌های خود به مخالفت جدی با این سیاست‌ها پرداخت و نقش مهمی در بیداری سیاسی و مذهبی مردم ایفا کرد.
با دستگیری امام در نیمه‌شب ۱۴ خرداد، موجی از خشم و اعتراض سراسر کشور را فرا گرفت. در روز ۱۵ خرداد، هزاران نفر در تهران، قم، ورامین، مشهد و دیگر شهرها به خیابان‌ها آمدند و شعارهایی علیه حکومت سر دادند. این اعتراضات با خشونت شدید نیروهای نظامی سرکوب شد و صدها نفر شهید و مجروح شدند.
اگرچه قیام ۱۵ خرداد از نظر نظامی سرکوب شد، اما از نظر اجتماعی و تاریخی، نقطه عطفی در مسیر مبارزات مردم ایران بود. این قیام نشان داد که پیوندی عمیق میان مردم و روحانیت به‌وجود آمده و جنبشی ریشه‌دار در حال شکل‌گیری است که بعدها به پیروزی انقلاب اسلامی انجامید.
یادآوری قیام ۱۵ خرداد، یادآور هزینه‌هایی است که مردم ایران برای کسب استقلال، آزادی و عدالت پرداختند. این قیام را باید نه تنها یک رویداد تاریخی، بلکه سرآغاز تحولی عمیق در مسیر هویت و سرنوشت ملت ایران دانست.
ارسال نظر